తెలంగాణ రాజకీయాల్లో భూముల వ్యవహారం మరోసారి కేంద్ర ప్రశ్నగా మారింది. మాజీ ముఖ్యమంత్రి కేసీఆర్ కుటుంబానికి వందల ఎకరాల భూములు ఉన్నాయని, వాటిలో ప్రభుత్వ భూములు కూడా ఉన్నాయని ముఖ్యమంత్రి రేవంత్రెడ్డి, మంత్రి పొంగులేటి శ్రీనివాస్రెడ్డి ఆరోపించారు.
కేసీఆర్ 2004 ఎన్నికల ప్రమాణపత్రంలో తనకు భూమి లేదని పేర్కొన్నారని, ఇప్పుడు ఆయన కుటుంబం వద్ద వందల ఎకరాలు ఎలా వచ్చాయన్నది మంత్రి ప్రశ్నించారు.
ఎర్రవల్లి ఫామ్హౌస్ పరిసరాల్లోని 388 ఎకరాల భూమిపై రెవెన్యూ అధికారులు పరిశీలన ప్రారంభించారు. ఈ ఆరోపణలు, భూముల హక్కులపై వివాదాలు ఇంకా విచారణలోనే ఉన్నాయి.
మరోవైపు కేటీఆర్ కేసీఆర్ కుటుంబంతో పాటు రేవంత్రెడ్డి కుటుంబ ఆస్తులపైనా న్యాయ విచారణ జరపాలని సవాల్ చేశారు.
ప్రజా జీవితంలో జవాబుదారీతనం..
ఇక్కడ అసలు ప్రశ్న ఎవరి భూమి ఎంత అన్నదానితో ముగియదు. ప్రజా జీవితంలో ఉన్న వ్యక్తి తన పదవికి, గతంలో ప్రకటించిన ఆదాయానికి, ఎన్నికల సమయంలో వెల్లడించిన ఆస్తులకు మించిన స్థాయిలో ఆస్తులు కూడబెట్టుకున్నాడా అన్న ప్రశ్న కూడా రావాలి. అది కేసీఆర్ కుటుంబానికైనా వర్తించాలి. రేవంత్రెడ్డి కుటుంబానికైనా వర్తించాలి.
మంత్రులు, ఎమ్మెల్యేలు, ఉన్నతాధికారులు, ప్రజాప్రతినిధులు ఎవరికైనా ఇదే ప్రశ్న ఉండాలి.
అధికారంలోకి వచ్చిన తర్వాత ఆస్తులు ఎలా పెరిగాయి? భూములు ఎప్పుడు కొనుగోలు చేశారు? వాటి విలువ ఎంత? కొనుగోలుకు ఆదాయ వనరులు ఏమిటి?
ప్రభుత్వ నిర్ణయాల వల్ల ప్రత్యక్షంగా లేదా పరోక్షంగా ప్రయోజనం పొందారా? ఇవన్నీ ప్రజలకు తెలియాల్సిన విషయాలు. అధికారుల ఆదాయానికి మించిన ఆస్తులపై దర్యాప్తు అవసరమని భావిస్తే, రాజకీయ నాయకుల ఆస్తులపైనా అదే ప్రశ్నను ఎందుకు అడగకూడదు?
భూమి – సామాజిక, ఆర్థిక మూలం..
భూమి కేవలం ఆస్తి కాదు. తెలంగాణ వంటి సమాజంలో భూమి ఆర్థిక శక్తి. సామాజిక స్థానం. రాజకీయ ప్రభావం. కులం, వర్గం, భూమి, అధికారం పరస్పరం కలిసినప్పుడు సంపద ఎక్కడ కేంద్రీకృతమవుతుందన్నది మరింత ముఖ్యమైన ప్రశ్నగా మారుతుంది.
ఒకవైపు భూమిలేని దళితులు, పేదలు, కౌలు రైతులు ఉన్నారు. మరోవైపు బీసీలలో కూడా పెద్ద సంఖ్యలో కుటుంబాలకు సొంత భూమి లేకపోవడం లేదా చాలా తక్కువ భూమి మాత్రమే ఉండటం భూ అసమానత తీవ్రతను చూపుతోంది.
ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో అధికార వర్గాల చుట్టూ వందల ఎకరాల భూములపై ఆరోపణలు రావడం ప్రజాస్వామ్యానికి తీవ్రమైన ప్రశ్నను ముందుకు తెస్తుంది.
భూమి ఎవరి చేతుల్లో ఉంది? ఎవరు భూమిని కోల్పోతున్నారు? ప్రభుత్వ విధానాల ప్రయోజనం ఎవరికి చేరుతోంది?
అదే సమయంలో రెవెన్యూ రికార్డులు, ధరణి వివరాల్లో లోపాలు లేదా అస్పష్టతలు ఉంటే అవి కూడా భూ వివాదాలకు కారణమవుతాయి కాబట్టి, భూముల రికార్డుల నిర్వహణ పారదర్శకంగా, తప్పులకు తావులేకుండా ఉండటం ప్రభుత్వ బాధ్యత.
ఈ ప్రశ్నలకు కులం, వర్గం, అధికార సంబంధాలను పక్కనపెట్టి సమాధానం చెప్పడం సాధ్యం కాదు.
ఉద్యమ భాష, పాలనా ప్రాధాన్యాలు..
ఇదే సందర్భంలో తెలంగాణ రాజకీయాల మరో కోణాన్ని కూడా పరిశీలించాలి. ఉద్యమ కాలంలో రామోజీ ఫిల్మ్సిటీ భూములపై తీవ్ర రాజకీయ విమర్శలు వినిపించాయి. అధికారంలోకి వచ్చిన తర్వాత పెట్టుబడిదారులకు స్వాగతం పలికే పాలనా భాష ముందుకు వచ్చింది.
అయితే ఈ విషయంలో కేసీఆర్ గతంలో తాను అలా చెప్పలేదని వివరణ ఇచ్చిన సందర్భం కూడా ఉంది. కాబట్టి దీనిని వ్యక్తిగత నిందగా కాకుండా ఉద్యమ రాజకీయాల నుంచి పాలనా రాజకీయాలకు మారినప్పుడు భాష, ప్రాధాన్యతలు ఎలా మారుతున్నాయన్న ప్రశ్నగా చూడాలి.
ప్రజల భూమి, తెలంగాణ గౌరవం, ప్రాంతీయ భావోద్వేగం వంటి అంశాలు రాజకీయ పోరాటంలో ఎలా ఉపయోగించబడుతున్నాయి?
అధికారంలోకి వచ్చిన తర్వాత వాటి అర్థాలు ఎలా మారుతున్నాయి? ఈ ప్రశ్న కేసీఆర్కే కాదు, ప్రతి పాలకుడికీ వర్తిస్తుంది.
రాజకీయ జ్ఞాపకశక్తి కూడా అధికారంతో మారుతుందా అన్న ప్రశ్న ఇక్కడ ప్రాసంగికం. గతంలో రాజకీయంగా భిన్నంగా ఉన్న నాయకుల వారసత్వాన్ని తరువాతి ప్రభుత్వాలు స్వీకరించడం అందుకు ఒక ఉదాహరణ.
ముఖ్యమంత్రి రేవంత్రెడ్డి 2025లో మాజీ ముఖ్యమంత్రి కొణిజేటి రోశయ్య విగ్రహాన్ని ఆవిష్కరించారు. 2026లో ఎన్టీఆర్ విగ్రహాన్ని కూడా ఆవిష్కరించి, ఆయన స్ఫూర్తితో సంక్షేమ, అభివృద్ధి కార్యక్రమాలు కొనసాగిస్తున్నామని చెప్పారు.
ఒకప్పుడు రాజకీయంగా భిన్నంగా ఉన్న చిహ్నాలు తరువాత అధికార వ్యవస్థలో భాగం కావడం సహజ రాజకీయ పరిణామమే కావచ్చు. కానీ ప్రజల భావోద్వేగాలు, చరిత్ర, నాయకుల ప్రతిమలు రాజకీయాల్లో ఎలా పునర్వ్యాఖ్యానించబడుతున్నాయన్నది పరిశీలించాల్సిన అంశం.
తెలంగాణ గౌరవం, ప్రజల హక్కులు, భూమి, ఉపాధి, విద్య వంటి జీవన సమస్యల కంటే రాజకీయ చిహ్నాల ప్రాధాన్యం పెరగకూడదు. అన్ని రకాల ప్రజల జీవన పరిస్థితులను మెరుగుపరచడం, వారి హక్కులను కాపాడడం, సామాజిక న్యాయం సాధించడం ప్రభుత్వాల అసలు బాధ్యత.
అందరికీ ఒకే న్యాయ ప్రమాణం..
ఇక ప్రభుత్వ అధికారులు, రాజకీయ నాయకుల విషయంలో ఒకే ప్రజా జవాబుదారీతనం ఉండాలి. అధికారులపై ఆదాయానికి మించిన ఆస్తుల ఆరోపణలు వస్తే దర్యాప్తు జరగాలి. అదే ప్రశ్న ప్రజాప్రతినిధులపైనా రావాలి.
రాజకీయ ప్రత్యర్థిపై దర్యాప్తు చేయడం సులభం. కానీ అదే ప్రమాణాన్ని తన కుటుంబంపైనా, తన పార్టీ నాయకులపైనా, తన ప్రభుత్వానికి దగ్గరగా ఉన్నవారిపైనా వర్తింపజేయడం నిజమైన ప్రజాస్వామ్య పరీక్ష. అందుకే ఈ వ్యవహారం కేసీఆర్ వర్సెస్ రేవంత్రెడ్డి వ్యక్తిగత పోరుగా మారకూడదు.
ఇది భూమి హక్కులు, ప్రజా ఆస్తులు, వ్యక్తిగత ఆస్తులు, అధికార ప్రభావంపై ఒక పెద్ద ప్రజా చర్చగా మారాలి.
స్వతంత్ర న్యాయ విచారణతోనే స్పష్టత..
శాసనసభలో చేసిన ఆరోపణలు రేపటి రాజకీయ చరిత్రలో నమోదవుతాయి. కానీ అవి కేవలం రాజకీయ ప్రసంగాలుగా మిగిలిపోవాలా? లేక వాస్తవాలను నిర్ధారించే ప్రక్రియకు దారితీయాలా? కేసీఆర్ కుటుంబంపై చేసిన ఆరోపణలు నిజమైతే చట్ట ప్రకారం చర్య తీసుకోవాలి.
నిరాధారమైతే ప్రభుత్వం ప్రజల ముందు స్పష్టమైన వివరణ ఇవ్వాలి. అదే విధంగా రేవంత్రెడ్డి కుటుంబ ఆస్తులపై ప్రశ్నలు లేవనెత్తితే వాటినీ అదే పారదర్శకతతో పరిశీలించాలి. ఆరోపణ చేసినవారికి, ఆరోపణలు ఎదుర్కొంటున్నవారికి ఒకే న్యాయ ప్రమాణం ఉండాలి.
ఈ వ్యవహారం ఎవరిని రాజకీయంగా ఇబ్బంది పెట్టాలన్న దానికంటే, ప్రజా జీవితంలో ఆస్తుల పెరుగుదలకు జవాబుదారీతనం ఎలా ఉండాలన్న దిశగా సాగాలి.
అందుకే ఇప్పుడు అవసరమైంది రాజకీయ ప్రతీకారం కాదు. స్వతంత్ర న్యాయ విచారణ. కేసీఆర్ కుటుంబం, రేవంత్రెడ్డి కుటుంబం సహా అవసరమైన ప్రజాప్రతినిధుల ఆస్తులపై స్పష్టమైన పరిధితో, నిర్ణీత కాలపరిమితితో విచారణ జరగాలి.
భూముల పాత రికార్డులు, కొనుగోలు పత్రాలు, ఆదాయ వనరులు, ప్రభుత్వ భూముల హక్కులు, కేటాయింపు భూముల వివరాలు, భూముల విలువల మార్పు అన్నీ పరిశీలించాలి. అక్రమం నిర్ధారణ అయితే చట్టపరమైన చర్యలు తీసుకోవాలి.
అదే సమయంలో పేదలు, దళితులు, బీసీలు, కౌలు రైతుల భూమి హక్కులను రక్షించాలి. భూమి ఎవరి చేతుల్లోకి ఎలా వెళ్లిందన్నది మాత్రమే కాదు, భూమి లేని వారికి న్యాయం ఎలా జరుగుతుందన్నదీ విచారణలో భాగం కావాలి. అప్పుడు మాత్రమే భూముల లెక్క తేలుతుంది. భూముల లెక్క తేలితేనే రాజకీయాల లెక్క కూడా తేలుతుంది.
About the Author
Discover more from The Wire Telugu
Subscribe to get the latest posts sent to your email.
