మాక్సిమ్ గోర్కీ(1868–1936) ప్రపంచ సాహిత్య చరిత్రలో అత్యంత ప్రభావశీల రచయితలలో ఒకరు. ఆయన అసలు పేరు అలెక్సీ మాక్సిమోవిచ్ పెష్కోవ్.
“గోర్కీ” అంటే రష్యన్ భాషలో “చేదు” అని అర్థం. తన బాల్యంలోని కష్టాలు, పేదరికం, సామాజిక అసమానతలను ప్రతిబింబించేలా ఈ కలంపేరును స్వీకరించారు.
జననం – బాల్యం..
గోర్కీ 1868 మార్చి 28న రష్యాలోని నిజ్నీ నొవ్గోరోడ్ నగరంలో జన్మించారు. చిన్నతనంలోనే తండ్రిని కోల్పోయారు. తీవ్ర పేదరికంలో పెరిగిన ఆయన చిన్న వయస్సులోనే జీవనోపాధి కోసం అనేక పనులు చేశారు.
చెప్పుల దుకాణం సహాయకుడు, వంటగది కార్మికుడు, నౌకలో పనివాడు వంటి అనేక వృత్తులు చేపట్టారు. ఈ అనుభవాలే ఆయన రచనలకు పునాది అయ్యాయి.
సాహిత్య ప్రస్థానం – ప్రముఖ రచనలు..
1890లలో కథా రచయితగా గోర్కీ పేరు పొందారు. సమాజంలోని అట్టడుగు వర్గాల జీవనాన్ని వాస్తవికంగా చిత్రించడం ఆయన ప్రత్యేకత.
కూలీలు, నిరుపేదలు, సంచారజీవులు, అణగారిన ప్రజల కష్టాలను తన రచనల ద్వారా ప్రపంచానికి పరిచయం చేశారు.
వారి ప్రముఖ రచనలలో అమ్మ నవల(1906), ది లోవర్ డెప్త్స్(1902), నా బాల్యం, ప్రపంచంలో, నా విశ్వవిద్యాలయాలు, ది లైఫ్ ఆఫ్ క్లిమ్ సామ్గిన్ ముఖ్యమైనవి.
ఈ రచనల ద్వారా గోర్కీ సామాజిక అసమానతలను, కార్మిక వర్గ జీవనాన్ని, మానవ గౌరవాన్ని చిత్రించారు.
రాజకీయ భావాలు – ఉద్యమాలపై ప్రభావం..
గోర్కీ సామ్యవాద భావాలకు మద్దతుదారుడు. రష్యాలో జార్ నిరంకుశ పాలనను వ్యతిరేకించారు.
ప్రారంభంలో విప్లవోద్యమాలకు మద్దతు ఇచ్చినా, తరువాతి కాలంలో కొన్ని రాజకీయ పరిణామాలపై విమర్శనాత్మక దృక్పథాన్ని కూడా వ్యక్తం చేశారు. అయినప్పటికీ సోవియట్ సాహిత్య అభివృద్ధిలో ఆయన పాత్ర విశేషమైనది.
గోర్కీ రచనలు ప్రపంచవ్యాప్తంగా అనేక భాషలలోకి అనువదించబడ్డాయి. ఆయన నవల “అమ్మ” ప్రపంచ కార్మిక ఉద్యమాలపై, ముఖ్యంగా భారతదేశంలోని వామపక్ష ఉద్యమాలపై గణనీయమైన ప్రభావం చూపింది.
తెలంగాణ సాయుధ పోరాట నాయకురాలు మల్లు స్వరాజ్యం చిన్నతనంలో గోర్కీ రచించిన అమ్మ నవల చదివి ప్రేరణ పొందినట్లు ప్రస్తావించబడింది.
మాక్సిమ్ గోర్కీ 1936 జూన్ 18న మాస్కో సమీపంలో మరణించారు. నేటికీ ఆయనను రష్యన్ సాహిత్యంలో సామాన్య ప్రజల గొంతుకగా, సామాజిక న్యాయం కోసం కలం పట్టిన మహారచయితగా గుర్తిస్తారు.
మాక్సిమ్ గోర్కీ కేవలం రచయిత మాత్రమే కాదు, సమాజంలోని అణగారిన వర్గాల బాధలను ప్రపంచానికి వినిపించిన మానవతావాది. ఆయన రచనలు నేటికీ సామాజిక చైతన్యానికి, మానవ విలువలకు మార్గదర్శకాలుగా నిలుస్తున్నాయి.
(నేడు మాక్సిమ్ గోర్కీ వర్ధంతి.)
Discover more from The Wire Telugu
Subscribe to get the latest posts sent to your email.
