తమ్మారెడ్డి సత్యనారాయణ – ఒక నిబద్ధ కమ్యూనిస్టు నాయకుడి జీవన ప్రస్థానం ( రెండవ భాగం)

స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన తరువాత భారతదేశం రాజకీయ స్వేచ్ఛను పొందినప్పటికీ, సామాజిక–ఆర్థిక అసమానతలు అలాగే కొనసాగాయి.

భూ సంస్కరణలు పూర్తి కాలేదు. వ్యవసాయ కార్మికులు, చిన్న రైతులు, కౌలు రైతులు, పారిశ్రామిక కార్మికులు అనేక సమస్యలతో పోరాడుతూనే ఉన్నారు.

ఈ నేపథ్యంలో కమ్యూనిస్టు పార్టీ తన పోరాటాలను మరింత విస్తరించింది. ఈ కాలంలోనే కామ్రేడ్ తమ్మారెడ్డి సత్యనారాయణ పార్టీ నిర్మాణాన్ని జీవిత లక్ష్యంగా స్వీకరించారు.

గ్రామం నుంచి రాష్ట్ర స్థాయి వరకు పార్టీని బలోపేతం చేయడం, ప్రజలను సంఘటితం చేయడం, ఉద్యమాలను క్రమబద్ధంగా నడిపించడం ఆయన ప్రధాన బాధ్యతలుగా మారాయి.

రైతు–కార్మిక ఉద్యమాలకు అంకితభావం..

తమ్మారెడ్డి సత్యనారాయణ దృష్టిలో కమ్యూనిస్టు పార్టీ అంటే కేవలం ఎన్నికల రాజకీయాలు కాదు.

రైతుల భూమి సమస్యలు, కౌలు రైతుల హక్కులు, వ్యవసాయ కార్మికులకు కనీస వేతనాలు, కార్మికులకు ఉద్యోగ భద్రత, పేదల జీవనోపాధి లాంటి అంశాలే పార్టీ పనికి కేంద్ర బిందువు.

రైతు సంఘాలు, కార్మిక సంఘాలు, యువజన సంఘాలు, మహిళా సంఘాలతో కలిసి పనిచేస్తూ, ప్రజల సమస్యలను ప్రభుత్వ దృష్టికి తీసుకెళ్లడంలో ఆయన ముందుండేవారు.

ప్రజా సమస్యల పరిష్కారం కోసం ఉద్యమం, చర్చ, చట్టబద్ధ పోరాటం- ఈ మూడింటినీ సమన్వయం చేయాలనే దృక్పథం ఆయనది.

పార్టీ కార్యకర్తలను తీర్చిదిద్దడంలో పాత్ర..

ఒక ఉద్యమం బలపడాలంటే సిద్ధాంతపరంగా దృఢమైన కార్యకర్తలు అవసరమని ఆయన విశ్వసించేవారు. అందుకే పార్టీ శిక్షణా శిబిరాలు, అధ్యయన తరగతులు, మార్క్సిస్టు సాహిత్య అధ్యయనం లాంటి అంశాలకు ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు.

“కార్యకర్త ప్రజల మధ్య ఉండాలి. ప్రజల కష్టాలను తన కష్టాలుగా భావించాలి” అనే భావనను ఆయన నిరంతరం నొక్కి చెప్పేవారు.

పార్టీ సభ్యుడి వ్యక్తిగత జీవితం కూడా ప్రజల విశ్వాసాన్ని పెంచేలా ఉండాలని ఆయన చెప్పేవారని సహచరులు స్మరించుకుంటారు.

తమ్మారెడ్డి సత్యనారాయణ రాజకీయ జీవితంలో అత్యంత ప్రశంసలు పొందిన లక్షణం పార్టీ క్రమశిక్షణ.

పార్టీ నిర్ణయం తీసుకున్న తర్వాత వ్యక్తిగత అభిప్రాయాలను పక్కనబెట్టి, దానిని అమలు చేయడం కమ్యూనిస్టు కార్యకర్త ధర్మమని ఆయన నమ్మేవారు.

అయితే అంతర్గత చర్చల్లో మాత్రం ఆయన స్వేచ్ఛగా తన అభిప్రాయాన్ని వెల్లడించేవారు. చర్చలో ప్రజాస్వామ్యం, నిర్ణయంలో ఐక్యత అనే కమ్యూనిస్టు సంప్రదాయాన్ని ఆయన ఆచరణలో పాటించారు.

క్రమంగా ఆయన రాష్ట్ర స్థాయి నాయకత్వంలో ప్రముఖ స్థానాన్ని సంపాదించారు.

పార్టీ విధానాలను ప్రజలకు వివరించడం, వివిధ జిల్లాల కార్యకర్తలను సమన్వయం చేయడం, ఉద్యమాలకు కార్యాచరణ రూపొందించడం లాంటి కీలక బాధ్యతలు నిర్వహించారు.

జాతీయ స్థాయిలో కూడా ఆయనకు గుర్తింపు లభించింది.

1971లో జరిగిన భారత కమ్యూనిస్టు పార్టీ మహాసభ అనంతరం కేంద్ర స్థాయి బాధ్యతల్లో భాగస్వామ్యం కావడం ఆయనపై పార్టీకి ఉన్న విశ్వాసాన్ని ప్రతిబింబించింది.

అధికార హంగులు, ప్రత్యేక సౌకర్యాలు, వ్యక్తిగత ప్రచారం ఇవన్నీ ఆయనకు దూరం.

సాధారణ కార్యకర్తలతో కలిసి ప్రయాణించడం, వారి ఇళ్లలోనే బస చేయడం, సాధారణ జీవనం గడపడం ఆయనకు సహజం.

పదవులు వ్యక్తిని గొప్పవాడిని చేయవని, ప్రజల విశ్వాసమే నాయకుడి అసలు గౌరవమని ఆయన తరచూ చెప్పేవారని పార్టీ సహచరులు గుర్తుచేస్తారు.

ప్రజా రాజకీయాలపై ఆయన దృక్పథం..

తమ్మారెడ్డి సత్యనారాయణ రాజకీయాలను సేవగా చూశారు. ప్రజల సమస్యల పరిష్కారం కోసం నిరంతరం పోరాడడం, ప్రజాస్వామ్య హక్కులను కాపాడడం, లౌకిక విలువలను పరిరక్షించడం, సామాజిక న్యాయం కోసం కృషి చేయడం ఆయన రాజకీయ తత్వానికి మూల సూత్రాలు.

ఆయన జీవితాన్ని పరిశీలిస్తే ఒక విషయం స్పష్టమవుతుంది. కమ్యూనిస్టు ఉద్యమం అనేది కేవలం సిద్ధాంతం కాదు. అది ప్రజలతో కలిసి జీవించే జీవన విధానం. కమ్యూనిస్టు ఉద్యమంలో నాయకత్వం అనేది కేవలం ఒక పదవి కాదు. అది ప్రజల విశ్వాసాన్ని సంపాదించడం, పార్టీ సిద్ధాంతాలను కాపాడడం, ఉద్యమాలను సరైన దిశలో నడిపించడం అనే గొప్ప బాధ్యత. కామ్రేడ్ తమ్మారెడ్డి సత్యనారాయణ ఈ బాధ్యతను తన జీవితాంతం అత్యంత నిబద్ధతతో నిర్వర్తించారు.

పార్టీ నిర్మాణంలో విశిష్ట పాత్ర..

రాష్ట్రవ్యాప్తంగా పార్టీ విస్తరణ, గ్రామస్థాయి కమిటీల బలోపేతం, రైతు–కార్మిక–వ్యవసాయ కార్మిక సంఘాలతో సీపీఐ సంబంధాలను మరింత పటిష్ఠం చేయడంలో ఆయన విశేష కృషి చేశారు. పార్టీ బలం ఎన్నికల విజయాల్లో మాత్రమే కాకుండా ప్రజల మధ్య ఉన్న విశ్వాసంలో ఉందని ఆయన నమ్మేవారు.

పార్టీ సమావేశాలు, అధ్యయన శిబిరాలు, రాజకీయ శిక్షణా తరగతులు, ప్రజా సమస్యలపై ఉద్యమాల నిర్వహణ, ఇవన్నీ ఆయన రాజకీయ కార్యాచరణలో అంతర్భాగాలుగా ఉండేవి.

రాష్ట్ర నాయకత్వంలో బాధ్యతలు..

సీపీఐ రాష్ట్ర స్థాయిలో వివిధ బాధ్యతలు నిర్వహించిన తమ్మారెడ్డి సత్యనారాయణ, పార్టీ విధానాలను ప్రజల్లోకి తీసుకెళ్లడంలో ప్రముఖ పాత్ర పోషించారు.

రైతు సమస్యలు, కార్మిక హక్కులు, భూ సంస్కరణలు, లౌకికవాద పరిరక్షణ లాంటి అంశాలపై పార్టీ కార్యక్రమాలను సమన్వయం చేశారు.

రాష్ట్రంలోని వివిధ జిల్లాలను పర్యటిస్తూ కార్యకర్తలతో ప్రత్యక్షంగా చర్చించడం, స్థానిక సమస్యలను అర్థం చేసుకోవడం, ఉద్యమాలకు కార్యాచరణ రూపొందించడం ఆయన నాయకత్వ శైలికి ప్రత్యేకత.

తమ్మారెడ్డి సత్యనారాయణ కేవలం రాష్ట్ర నాయకుడిగానే కాకుండా, జాతీయ స్థాయిలో కూడా గౌరవాన్ని పొందారు. 1971లో జరిగిన భారత కమ్యూనిస్టు పార్టీ (సీపీఐ) తొమ్మిదవ మహాసభ అనంతరం కేంద్ర కార్యనిర్వాహక వర్గానికి ఆహ్వానిత సభ్యునిగా ఆయనకు బాధ్యతలు అప్పగించబడ్డాయి. ఇది ఆయనపై పార్టీ కేంద్ర నాయకత్వానికి ఉన్న విశ్వాసాన్ని తెలియజేసింది.

జాతీయ రాజకీయ పరిణామాలపై చర్చలు, పార్టీ విధానాల రూపకల్పన, రాష్ట్రాల అనుభవాల సమన్వయం లాంటి అంశాల్లో ఆయన పాల్గొన్నారు.

ప్రజాస్వామ్యం – లౌకికవాదం – సామాజిక న్యాయం..

తమ్మారెడ్డి సత్యనారాయణ రాజకీయ జీవితంలో మూడు ప్రధాన విలువలు ఎల్లప్పుడూ కనిపిస్తాయి. ప్రజాస్వామ్యం, లౌకికవాదం, సామాజిక న్యాయం. భిన్న మతాలు, భిన్న భాషలు, భిన్న సంస్కృతులతో కూడిన భారతదేశం ఐక్యంగా అభివృద్ధి చెందాలంటే లౌకిక రాజ్యాంగ విలువలను కాపాడాలని ఆయన నమ్మేవారు.

అదే విధంగా సమాజంలోని బలహీన వర్గాలకు ఆర్థిక, సామాజిక న్యాయం అందించకుండా ప్రజాస్వామ్యం సంపూర్ణం కాదని ఆయన అభిప్రాయపడేవారు.

తమ్మారెడ్డి సత్యనారాయణ యువతను ఉద్యమాలలోకి తీసుకురావడంపై ప్రత్యేక దృష్టి పెట్టారు. చదువుకున్న యువత గ్రామాలకు వెళ్లి ప్రజల సమస్యలను అర్థం చేసుకోవాలని, సామాజిక బాధ్యతతో పనిచేయాలని ఆయన ప్రోత్సహించేవారు.

పార్టీకి కొత్త నాయకత్వాన్ని తయారు చేయడం కూడా సీనియర్ నాయకుల బాధ్యతేనని ఆయన భావించేవారు.

వ్యక్తిత్వం – నిరాడంబరత..

ఆయన వ్యక్తిగత జీవితం అత్యంత నిరాడంబరంగా ఉండేది. అధికార ఆడంబరాలు, వ్యక్తిగత ప్రచారం, ప్రత్యేక సౌకర్యాలకు ఆయన దూరంగా ఉండేవారు.

సాధారణ కార్యకర్తతో ఎలా మెలిగేవారో, సీనియర్ నాయకులతో కూడా అదే సరళతతో వ్యవహరించేవారు. సిద్ధాంతం ముందు వ్యక్తిగత ప్రయోజనాలు లెక్కలోకి రావని ఆయన ఆచరణలో చూపించారు. అందువల్లే కార్యకర్తలు ఆయనను కేవలం నాయకుడిగా కాకుండా మార్గదర్శిగా గౌరవించారు.

ఆయన కమ్యూనిస్టు ఉద్యమానికి చేసిన సేవలకు గుర్తింపుగా హైదరాబాద్‌లోని సీపీఐ రాష్ట్ర కార్యాలయం మఖ్దూం భవన్ పునర్నిర్మాణం అనంతరం అక్కడి ప్రధాన సమావేశ మందిరానికి “తమ్మారెడ్డి సత్యనారాయణ హాల్” అనే పేరు ఇవ్వడం విశేషం.

ఒక పార్టీ తన కార్యాలయంలోని ప్రధాన సభా మందిరానికి నాయకుడి పేరును ఇవ్వడం, ఆయన ఉద్యమ జీవితానికి లభించిన గొప్ప గౌరవంగా చెప్పవచ్చు.

నేటి తరానికి సందేశం..

నేటి రాజకీయ వాతావరణంలో పదవులు, ప్రచారం, వ్యక్తిగత ప్రయోజనాలు ప్రధానంగా కనిపిస్తున్న తరుణంలో తమ్మారెడ్డి సత్యనారాయణ జీవితం భిన్నమైన విలువలను గుర్తు చేస్తుంది.

ప్రజల కోసం పనిచేయడం, సిద్ధాంతానికి కట్టుబడి ఉండడం, పార్టీని వ్యక్తిగత ఆశయాల కంటే గొప్పదిగా భావించడం ఇవే ఆయన జీవిత సందేశాలు. ప్రజల మధ్య ఉండే నాయకుడే నిజమైన నాయకుడు. ఆ విలువను తన జీవితం ద్వారా నిరూపించిన అరుదైన కమ్యూనిస్టు నాయకుల్లో తమ్మారెడ్డి సత్యనారాయణ ఒకరు.

About the Author

The Wire Telugu

View All Posts