అఖిల భారత కిసాన్ సభ 36వ జాతీయ మహాసభలు 2026 నవంబరు 15 నుంచి 18 వరకు తెలంగాణలోని నల్గొండలో జరగనున్నాయి.
1936 ఏప్రిల్ 11న లక్నోలో అఖిల భారత కిసాన్ సభ ఏర్పాటై 2026 నాటికి 90 సంవత్సరాలు పూర్తవుతున్నాయి.
అదేవిధంగా 1946 జూలై 4న ప్రారంభమైన చారిత్రాత్మక తెలంగాణ రైతాంగ సాయుధ పోరాటానికి కూడా 80 ఏళ్లు పూర్తవుతున్నాయి. ఆ చారిత్రక పోరాటానికి ప్రధాన కేంద్రాల్లో ఒకటైన నల్గొండలో 36వ జాతీయ మహాసభలను నిర్వహించాలని నిర్ణయించడం ఈ మహాసభలకు ప్రత్యేక ప్రాముఖ్యాన్ని సంతరించిపెట్టింది.
కిసాన్ సభ 36వ మహాసభలు మూడు ప్రధాన బాధ్యతలను నిర్వర్తించాలి. మొదటిది, కిసాన్ సభ ఘనమైన పోరాట వారసత్వాన్ని గర్వంగా స్మరించుకోవడం. రెండోది, నూతన వ్యవసాయ, రాజకీయ సవాళ్లను నిష్పక్షపాతంగా విశ్లేషించడం. మూడోది, ఈ సవాళ్లను ఎదుర్కొనేందుకు విస్తృత పోరాటాలను ప్రారంభించడంతో పాటు, వ్యవసాయ విప్లవ లక్ష్యం దిశగా సంస్థను బలోపేతం చేయడానికి నిర్దిష్ట కార్యాచరణను రూపొందించడం.
ఆవిర్భావం నుంచే సరైన దిశలో పయనం
భారత స్వాతంత్ర్య పోరాటం, బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యవాదానికి వ్యతిరేకంగా ప్రజా ఉద్యమాలు ఉధృతంగా సాగుతున్న సమయంలో 1936 ఏప్రిల్ 11న లక్నోలో జరిగిన స్థాపన మహాసభలో అఖిల భారత కిసాన్ సభ ఆవిర్భవించింది.
నేడు కిసాన్ సభ దేశంలోనే అత్యంత పురాతనమైన, అతిపెద్ద రైతు సంఘంగా కొనసాగుతోంది. దేశవ్యాప్తంగా 27 రాష్ట్రాల్లోని 460 జిల్లాల్లో ఒక కోటి 58 లక్షలకు పైగా సభ్యత్వంతో విస్తరించింది.
లక్నోలో జరిగిన కిసాన్ సభ స్థాపన మహాసభను అప్పటి కాంగ్రెస్ అధ్యక్షుడు జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ ఉద్దేశించి ప్రసంగించారు. రైతాంగానికి సంఘీభావం ప్రకటిస్తూ, సమాజంలో అత్యంత దోపిడీకి గురవుతున్న వర్గం రైతాంగమేనని ఆయన అంగీకరించారు.
ఈ మహాసభకు దేశవ్యాప్తంగా అనేకమంది ప్రముఖ నాయకులు హాజరయ్యారు. వారిలో స్వామి సహజానంద సరస్వతి, ఈఎంఎస్ నంబూద్రిపాద్, సోహన్ సింగ్ జోష్, లాల్ బహదూర్ శాస్త్రి, జయప్రకాశ్ నారాయణ్, ఎన్‌జీ రంగా, రామ్ మనోహర్ లోహియా, హరేకృష్ణ మహతాబ్, దినకర్ మెహతా, ఇందూలాల్ యాజ్ఞిక్, కమల్ సర్కార్, నబకృష్ణ చౌదరి, కెఎం అష్రఫ్, కెడి మాలవీయ, మోహన్‌లాల్ గౌతమ్, బి సంపూర్ణానంద్, ఆర్‌కె ఖాడిల్కర్, శరత్ సిన్హా, విష్ణురామ్ మెధి, అహ్మద్ దీన్, సుధీన్ ప్రమాణిక్, ఆర్‌బి మోరే తదితరులు ఉన్నారు.
స్వామి సహజానంద సరస్వతి కిసాన్ సభ తొలి అధ్యక్షుడిగా, ఎన్‌జి రంగా తొలి ప్రధాన కార్యదర్శిగా ఎన్నికయ్యారు.
లక్నో మహాసభలోనే కిసాన్ సభ తన లక్ష్యాలను, పోరాట దిశను స్పష్టంగా ప్రకటించింది.
“ఆర్థిక దోపిడీ నుంచి సంపూర్ణ విముక్తి సాధించడం, రైతులు, కార్మికులు, ఇతర శ్రమదోపిడీకి గురవుతున్న వర్గాల చేతుల్లో పూర్తి ఆర్థిక, రాజకీయ అధికారాన్ని నెలకొల్పడం రైతాంగ ఉద్యమ లక్ష్యం. రైతుల తక్షణ రాజకీయ, ఆర్థిక డిమాండ్ల సాధన కోసం వారిని సంఘటితం చేసి, అన్ని రకాల దోపిడీ నుంచి విముక్తి పొందే పోరాటాలకు వారిని సిద్ధం చేయడం రైతాంగ ఉద్యమ ప్రధాన కర్తవ్యం. జాతీయ స్వాతంత్ర్య పోరాటంలో చురుకుగా పాల్గొనడం ద్వారా ఉత్పత్తిదారులైన శ్రమజీవుల చేతుల్లో అంతిమంగా ఆర్థిక, రాజకీయ అధికారాన్ని నెలకొల్పడం రైతాంగ ఉద్యమ లక్ష్యం.”
ఈ మహాసభ రైతాంగ ప్రణాళికను కూడా ఆమోదించింది. అందులో జమీందారీ వ్యవస్థ రద్దు, భూమిశిస్తు తగ్గింపు, గ్రామీణ రుణాల రద్దు, భూమిలేని పేదలకు సహకార వ్యవసాయ పద్ధతిలో భూమి కేటాయింపు వంటి డిమాండ్లను ముందుకు తెచ్చింది.
జమీందారీ వ్యవస్థను వివక్షాపూరితమైన, అన్యాయమైన, భారమైన, అణచివేతతో కూడిన వ్యవస్థగా అభివర్ణించింది. దున్నేవాడికే భూమి దక్కాలనే నినాదాన్ని ఇచ్చింది.
1937 నాటికి ఎర్రజెండాను తన పతాకంగా స్వీకరించింది. ఇది వర్గపోరాట రాజకీయాల వైపు కిసాన్ సభ వేసిన కీలక అడుగు.
పోరాటాల నుంచి ఆవిర్భవించిన కిసాన్ సభ – చారిత్రక రైతాంగ పోరాటాలు
దేశవ్యాప్తంగా సాగుతున్న రైతాంగ పోరాటాలను ఐక్యం చేయడం ద్వారానే అఖిల భారత కిసాన్ సభ ఏర్పడింది. ఆవిర్భావం నుంచి ఈ వారసత్వాన్ని కొనసాగిస్తూ దేశవ్యాప్తంగా అనేక చారిత్రక, విజయవంతమైన రైతాంగ పోరాటాలకు నాయకత్వం వహించింది.
బ్రిటిష్ పాలన, కాంగ్రెస్, బీజేపీ ప్రభుత్వాలు, మతతత్వ, కులతత్వ, విభజనవాద శక్తులు, జమీందారులు, కార్పొరేట్ లాబీలు, వారి గూండాల క్రూరమైన అణచివేతను ధైర్యంగా ఎదుర్కొంది.
రైతాంగ హక్కుల కోసం జరిగిన అనేక పోరాటాల్లో వేలాదిమంది కిసాన్ సభ కార్యకర్తలు అమరులయ్యారు.
ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని తెలంగాణ, బెంగాల్‌లో తేభాగా, కేరళలో పున్నప్రా-వయలార్, ఉత్తర మలబార్, త్రిపురలో గణముక్తి పరిషత్ పోరాటం, బిహార్‌లో బకాశ్త్ ఉద్యమం, మహారాష్ట్రలో వార్లీ ఆదివాసీ తిరుగుబాటు, అసోంలోని సుర్మా లోయ పోరాటాలు కిసాన్ సభను దేశంలోనే అతిపెద్ద, ప్రభావవంతమైన రైతు సంఘంగా తీర్చిదిద్దాయి.
స్వాతంత్ర్యానికి ముందు జరిగిన ఇతర ముఖ్యమైన పోరాటాల్లో పంజాబ్‌లో ముజారా కౌలురైతుల ఉద్యమం, రాజస్థాన్‌లో శేఖావతి ఉద్యమం, కశ్మీర్‌లో జమీందారీ వ్యతిరేక పోరాటం ఉన్నాయి.
మహారాష్ట్రలోని సతారాలో బ్రిటిష్ పాలనకు ప్రత్యామ్నాయంగా మూడేళ్లపాటు ప్రజా ప్రభుత్వం కొనసాగింది. పశ్చిమ బెంగాల్‌లోని తమ్లుక్, మిడ్నాపూర్‌లో రెండేళ్లపాటు సమాంతర ప్రభుత్వం ఏర్పడింది. ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని బలియా, ఒడిశాలోని తల్చేర్‌లో కూడా కొంతకాలం ప్రత్యామ్నాయ ప్రభుత్వాలు ఏర్పడ్డాయి.
స్వాతంత్ర్యం తర్వాత వ్యవసాయ రంగం దిశను మార్చడంలో కిసాన్ సభ పాత్ర
1947లో అధికార మార్పిడి జరిగినంత మాత్రాన భూస్వామ్య వ్యవస్థ అంతం కాలేదు. వివిధ రాష్ట్రాల్లో కాంగ్రెస్ ప్రభుత్వాలు జమీందారీ రద్దు చట్టాలను తీసుకొచ్చినప్పటికీ వాటిలో అనేక లోపాలు ఉన్నాయి. అమలు కూడా బలహీనంగా ఉండటంతో భూస్వాముల వర్గానికే ప్రయోజనం చేకూరింది.
ఒకవైపు భూమి కేంద్రీకరణ పెరిగితే, మరోవైపు భూమిలేని వారి సంఖ్య పెరుగుతూ వచ్చింది. దళితులు, ఆదివాసీలు, మైనారిటీలు, మహిళలు వంటి సామాజికంగా అణచివేతకు గురవుతున్న వర్గాల్లో ఈ సమస్య మరింత తీవ్రంగా ఉంది.
కిసాన్ సభ సమూల భూ సంస్కరణల కోసం డిమాండ్ చేసింది. ‘దున్నేవాడికే భూమి’, ‘భూమిలేని పేదలకు భూమి’ అనే నినాదాలను ప్రధానంగా ముందుకు తెచ్చింది. నేటికీ ఆ డిమాండ్లు కొనసాగుతున్నాయి.
1960వ దశకం నుంచి వ్యవసాయంలో పెట్టుబడిదారీ సంబంధాల అభివృద్ధి వేగవంతమైంది. హరిత విప్లవం, వ్యవసాయ పెట్టుబడులు, ధరలు, సబ్సిడీలు, సాగునీరు, విద్యుత్, బ్యాంకింగ్, మార్కెటింగ్ రంగాల్లో ప్రభుత్వ మద్దతు చర్యలు దీనికి ముఖ్యమైన పాత్ర పోషించాయి.
హరిత విప్లవం భారతదేశానికి అవసరమైన ఆహార భద్రత సాధించడంలో సహాయపడింది. అయితే గ్రామీణ ధనికులు, పేదల మధ్య, సాగునీటి సౌకర్యం ఉన్న ప్రాంతాలు, వర్షాధార ప్రాంతాల మధ్య అసమానతలను కూడా పెంచింది.
వ్యవసాయంలో పెట్టుబడిదారీ విధానం అసమానంగా అభివృద్ధి చెందడంతో రైతాంగంలో వర్గ విభజన మరింత వేగవంతమైంది. భూస్వామ్య, పెట్టుబడిదారీ భూస్వాములు, వడ్డీ వ్యాపారుల దోపిడీకి వ్యతిరేకంగా కిసాన్ సభ పోరాడింది.
గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో స్పష్టమైన వర్గ దృక్పథాన్ని అనుసరించింది. వ్యవసాయ కార్మికులు, పేద రైతులను ప్రధాన పునాదిగా చేసుకుని, మధ్యతరగతి రైతులను కలుపుకుని, ధనిక రైతాంగంలోని కొన్ని వర్గాలను కూడా చేరువ చేసుకునే ప్రయత్నం చేసింది.
మొత్తంగా సామ్రాజ్యవాద, విదేశీ ఆర్థిక పెట్టుబడులతో నిరంతరం సహకరిస్తున్న పెద్ద పెట్టుబడిదారీ వర్గం నాయకత్వంలోని బూర్జువా-భూస్వామ్య కూటమిని కిసాన్ సభ గట్టిగా వ్యతిరేకించింది. కార్మిక-కర్షక ఐక్యత నిర్మాణానికి ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం ఇచ్చింది.
సమూల భూ సంస్కరణల అవసరాన్ని పునరుద్ఘాటించింది. వ్యవసాయం, సాగునీరు, విద్యుత్, రుణాలు, గిడ్డంగులు, విద్య, ఉపాధి, వైద్యం, గ్రామీణాభివృద్ధి రంగాల్లో ప్రభుత్వ పెట్టుబడులు తగినంతగా లేకపోవడాన్ని తీవ్రంగా విమర్శించింది.
వ్యవసాయాన్ని లాభసాటిగా మార్చడం, శాస్త్ర సాంకేతిక పరిజ్ఞానంతో ఉత్పత్తి, ఉత్పాదకతను పెంచడం వంటి అంశాలపై దృష్టి సారించింది.
1975-77 ఎమర్జెన్సీకి వ్యతిరేకంగా సాగిన తీవ్ర పోరాటంలో విజయం సాధించిన తర్వాత, 1979లో వారణాసిలో జరిగిన మహాసభలో అప్పటి పరిస్థితులకు అనుగుణంగా తన విధానాల్లో కీలకమైన మార్పులు చేసుకుంది.
నయా ఉదారవాద విధానాల దాడులకు వ్యతిరేకంగా ముందుండి పోరాటం
1991లో ప్రారంభమైన ఆర్థిక సరళీకరణ, ప్రైవేటీకరణ, ప్రపంచీకరణ విధానాల ఫలితంగా గత 35 ఏళ్లలో కొత్త, తీవ్రమైన సవాళ్లు ఎదురయ్యాయి.
భారత్‌తో పాటు ఇతర అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలపై అసమానమైన ప్రపంచ వాణిజ్య సంస్థ ఒప్పందాలు, పెరుగుతున్న వ్యవసాయ పెట్టుబడి ఖర్చులు, పంటలకు గిట్టుబాటు ధరలు లభించకపోవడం, సంస్థాగత రుణాల సంక్షోభం ఈ కాలంలో తీవ్రమయ్యాయి. సంస్థాగత రుణాల్లో అధిక భాగం శక్తివంతమైన కార్పొరేట్ సంస్థల వైపు మళ్లింది.
అన్ని రంగాల్లో కార్పొరేట్ కంపెనీలు వేగంగా విస్తరించాయి. ఒకవైపు పెట్టుబడి కేంద్రీకరణ పెరిగితే, మరోవైపు రైతాంగం, గ్రామీణ ప్రజానీకం పెద్ద ఎత్తున సర్వహారాలుగా మారిపోయారు.
వినాశకరమైన నయా ఉదారవాద విధానాలకు 1991లో కాంగ్రెస్ ప్రభుత్వం శ్రీకారం చుట్టినప్పటికీ, 2014 తర్వాత మోదీ నాయకత్వంలోని బీజేపీ-ఆర్‌ఎస్‌ఎస్ ప్రభుత్వం రైతులు, కార్మిక వర్గ ప్రయోజనాలకు వ్యతిరేకంగా మరింత తీవ్రమైన సవాళ్లను సృష్టించింది. సామ్రాజ్యవాదులు, కార్పొరేట్ సంస్థల ప్రయోజనాలను ప్రోత్సహించింది.
దీని ఫలితంగా తీవ్రమైన వ్యవసాయ సంక్షోభం గత మూడు దశాబ్దాల్లో 4 లక్షలకు పైగా రైతుల ఆత్మహత్యలకు కారణమైంది. వీరిలో లక్ష మందికి పైగా గత పదేళ్లలో మోదీ నాయకత్వంలోని బీజేపీ పాలనలోనే ఆత్మహత్య చేసుకున్నారు.
పేదరికం, నిరుద్యోగం, ఆకలి బాధలు తీవ్రంగా పెరిగాయి. అదే సమయంలో అదానీ, అంబానీ వంటి కొద్దిమంది కార్పొరేట్ సంపన్నుల ఆదాయం, సంపద విపరీతంగా పెరిగాయి.
2025 ప్రపంచ ఆకలి సూచిక(Global Hunger Index)లో 123 దేశాల్లో భారత్ 102వ స్థానంలో నిలిచింది. మోదీ నాయకత్వంలోని బీజేపీ ప్రభుత్వం దాదాపు 12 ఏళ్ల పాలనలో రైతులు, కార్మికులపై పరిమాణపరంగానే కాకుండా గుణాత్మకంగా కూడా దాడులను తీవ్రతరం చేసింది. కార్పొరేట్ రంగానికి అందించిన ప్రయోజనాలకు ఇది పూర్తి భిన్నంగా ఉంది.
2014 తర్వాత ఉధృతమైన రైతాంగ పోరాటాలు – విస్తరణలో కిసాన్ సభ పాత్ర
ఈ కారణాల వల్లే 2014 తర్వాత దేశవ్యాప్తంగా రైతాంగ పోరాటాలు తీవ్రతరమయ్యాయి. మూడు వివాదాస్పద వ్యవసాయ చట్టాలకు వ్యతిరేకంగా, C2+50 శాతం ప్రాతిపదికన లాభదాయకమైన కనీస మద్దతు ధర కోసం, సంపూర్ణ రుణ విముక్తి కోసం, పంటల బీమా పథకంలో సమగ్ర సంస్కరణల కోసం, తగిన పెన్షన్ కోసం, గ్రామీణ పేదలకు ఉపాధి కల్పన కోసం, సమూల భూ సంస్కరణల కోసం, అటవీ హక్కుల చట్టాన్ని కఠినంగా అమలు చేయడం కోసం కిసాన్ సభ స్వతంత్రంగానూ, ఐక్యంగానూ అనేక పోరాటాలు నిర్వహించింది.
ట్రంప్ అనుసరిస్తున్న ‘సుంకాల ఉగ్రవాదం’, యూరోపియన్ యూనియన్, బ్రిటన్, న్యూజిలాండ్‌లతో కుదుర్చుకుంటున్న స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందాలకు వ్యతిరేకంగా పోరాడింది.
విద్యుత్, సాగునీటి రంగాల ప్రైవేటీకరణకు, కార్పొరేట్-ప్రభుత్వ కుమ్మక్కుతో జరుగుతున్న భూదోపిడీకి, కార్మిక వ్యతిరేక నాలుగు లేబర్ కోడ్‌లకు, ఉపాధి హామీ పథకం (MGNREGA) రద్దు చేసి దాని స్థానంలో తీసుకురావాలని చూస్తున్న గ్రామీణ జీ పథకానికి, విద్యుత్ సవరణ బిల్లు, స్మార్ట్ మీటర్లకు, విత్తన బిల్లుకు, ప్రతిపాదిత అమెరికా-భారత్ వాణిజ్య ఒప్పందానికి వ్యతిరేకంగా కూడా కిసాన్ సభ పోరాటాలు చేసింది.
2014 తర్వాత దేశంలోని అత్యంత ముఖ్యమైన గ్రామీణ ప్రజా ఉద్యమాల్లో కొన్నింటికి కిసాన్ సభ నాయకత్వం వహించింది.
రాజస్థాన్‌లో రుణమాఫీ, పెన్షన్, ఆ తర్వాత పంటల బీమా ప్రయోజనాల కోసం విజయవంతమైన రాష్ట్రవ్యాప్త రైతాంగ ఉద్యమం నిర్వహించింది.
మహారాష్ట్రలో రైతుల 11 రోజుల సమ్మె, నాసిక్ నుంచి ముంబై వరకు చారిత్రాత్మక రైతాంగ లాంగ్ మార్చ్ నిర్వహించబడింది.
వేలాదిమంది ఆదివాసీలు, ఇతర చిన్న రైతులు ఈ పోరాటంలో పాల్గొన్నారు. వారిలో చాలామంది చెప్పులు లేకుండానే నడిచారు. అటవీ హక్కుల చట్టం ప్రకారం భూమిపై హక్కులు, రుణమాఫీ, పెన్షన్ వంటి డిమాండ్లను ముందుకు తెచ్చారు.
ఈ ఏడాది మహారాష్ట్రలో ఐదు జిల్లాల్లో రైతాంగ లాంగ్ మార్చ్‌లు తిరిగి నిర్వహించబడ్డాయి. వాటిలో లక్ష మందికి పైగా పాల్గొన్నారు.
కర్ణాటకలో బగర్ హుకుం భూములపై హక్కుల కోసం, బలవంతపు భూసేకరణకు వ్యతిరేకంగా విజయవంతమైన పోరాటాలు జరిగాయి.
కేరళ, పశ్చిమ బెంగాల్, త్రిపుర, తమిళనాడు, తెలంగాణ, ఆంధ్రప్రదేశ్, బిహార్, ఉత్తరప్రదేశ్, మధ్యప్రదేశ్, జార్ఖండ్, ఒడిశా, అసోం, పంజాబ్, హర్యానా, హిమాచల్ ప్రదేశ్ తదితర రాష్ట్రాల్లోనూ పెద్ద ఎత్తున రైతాంగ పోరాటాలు జరిగాయి.
2020-21 చారిత్రాత్మక ఐక్య రైతాంగ పోరాటం – సాధించిన ఐక్యతను కొనసాగించడం
మోదీ నాయకత్వంలోని బీజేపీ ప్రభుత్వానికి వ్యతిరేకంగా జాతీయ స్థాయిలో రైతులు సాధించిన తొలి పెద్ద విజయవంతమైన ఐక్య పోరాటం 2015లో జరిగిన ప్రతిగామి భూసేకరణ ఆర్డినెన్స్‌కు వ్యతిరేక ఉద్యమం.
భూమి హక్కుల ఉద్యమం (Land Rights Movement) నాయకత్వంలో జరిగిన ఈ పోరాటంలో కిసాన్ సభ కీలక భాగస్వామిగా ఉంది.
తీవ్ర పోరాటం ఫలితంగా 2015 ఆగస్టులో మోదీ ప్రభుత్వం ఆ ఆర్డినెన్స్‌ను వెనక్కి తీసుకోవాల్సి వచ్చింది.
2020 నవంబరు 26న ఢిల్లీ సరిహద్దుల్లో ప్రారంభమై, 2021 డిసెంబరు 11న ముగిసిన చారిత్రాత్మక ఐక్య రైతాంగ పోరాటం భారతదేశ చరిత్రలో ఇప్పటివరకు జరిగిన అతిపెద్ద, సుదీర్ఘమైన, అత్యంత ప్రభావవంతమైన జాతీయ రైతాంగ ఉద్యమం.
ఢిల్లీ సరిహద్దుల్లోని జాతీయ రహదారులను దిగ్బంధించి లక్షలాది మంది రైతులు ఏడాదిపాటు అసాధారణ పోరాటం చేశారు. అనేక ట్రాక్టర్ ర్యాలీలు, దేశవ్యాప్తంగా రైతు-కార్మిక మహాపంచాయతీలు, మూడు దేశవ్యాప్త భారత్ బంద్‌లు నిర్వహించారు.
ఈ పోరాటాల ఫలితంగా 2021 నవంబరు 29న మూడు వ్యవసాయ చట్టాలను రద్దు చేయడానికి మోదీ నాయకత్వంలోని బీజేపీ ప్రభుత్వం బలవంతంగా అంగీకరించింది.
ప్రభుత్వ అణచివేత, గోబెల్స్ తరహా తప్పుడు ప్రచారం, అపూర్వమైన కోవిడ్ మహమ్మారి, ఢిల్లీలోని తీవ్రమైన వాతావరణ పరిస్థితులను అధిగమించి ఈ ఉద్యమం విజయం సాధించింది.
ఈ పోరాటం పూర్తిగా ప్రజాస్వామికమైనది, శాంతియుతమైనది, లౌకిక స్వభావం కలిగినది. ఈ ఉద్యమంలో దాదాపు 750 మంది రైతులు అమరులయ్యారు.
సంయుక్త కిసాన్ మోర్చా(SKM) వేదికపై అనేక రైతు సంఘాలు ఐక్యంగా ఈ ఉద్యమానికి నాయకత్వం వహించాయి. కిసాన్ సభ అందులో కీలక భాగస్వామిగా ఉంది.
కార్మిక-కర్షక ఐక్యతను మరింత బలోపేతం చేయడానికి కేంద్ర కార్మిక సంఘాలు, వ్యవసాయ కార్మిక సంఘాలను కూడా ఈ ఉద్యమంలో భాగస్వాములను చేయడానికి సంయుక్త కిసాన్ మోర్చా చొరవ తీసుకుంది. మహిళలు, యువత, విద్యార్థులు, వ్యాపార సంఘాల మద్దతును కూడా సమీకరించింది.
2018 నుంచి కిసాన్ సభ, సీఐటీయూ, వ్యవసాయ కార్మిక సంఘం కలిసి జాతీయ స్థాయిలో పెద్ద ఎత్తున ఐక్య సదస్సులు, జైల్ భరో ఉద్యమాలు, దేశవ్యాప్త ర్యాలీలు నిర్వహిస్తున్నాయి.
చారిత్రాత్మక ఢిల్లీ రైతాంగ పోరాటంతో ఈ ఐక్యత మరింత విస్తరించింది. సంయుక్త కిసాన్ మోర్చా, కేంద్ర కార్మిక సంఘాలు కలిసి పెద్ద ఎత్తున ఐక్య కార్యక్రమాలు నిర్వహించాయి. కార్మిక-కర్షక ఐక్యత నిర్మాణానికి, బలోపేతానికి ఇది శుభసూచకం.
ప్రస్తుత సవాళ్లు
నేడు కిసాన్ సభ, మన దేశం, ప్రజల ముందు ఉన్న అత్యంత తీవ్రమైన సవాలు కేంద్రంలోని బీజేపీ-ఆర్‌ఎస్‌ఎస్ ప్రభుత్వం అనుసరిస్తున్న ప్రజావ్యతిరేక, కార్పొరేట్ అనుకూల, సామ్రాజ్యవాద అనుకూల, మతతత్వ, మనువాద, అవినీతికర, నిరంకుశ, నయా ఫాసిస్టు స్వభావం.
ఈ ప్రమాదానికి వ్యతిరేకంగా జరిగే అన్ని పోరాటాలను సామ్రాజ్యవాదం, నయా ఉదారవాదం, నయా ఫాసిజం, మతతత్వం, కులతత్వానికి వ్యతిరేకంగా జరిగే క్రమబద్ధమైన, నిరంతర రాజకీయ-సైద్ధాంతిక ప్రజా ప్రచారంతో అనుసంధానం చేయాలి. వీటికి ప్రత్యామ్నాయంగా సోషలిజాన్ని ముందుకు తీసుకురావాలి.
అంతిమంగా లెనిన్ పదేపదే గుర్తుచేసినట్లుగా, సంఘటిత నిర్మాణానికి అత్యంత నిర్ణయాత్మకమైన ప్రాధాన్యం ఉంది.
ఈ దిశగా రైతు మహిళలు, రైతు యువతలో మన కార్యకలాపాలను విస్తృతం చేయాలి. సమర్థులైన కార్యకర్తలను తయారు చేయడానికి వ్యవసాయ రంగంపై, రాజకీయ అంశాలపై విద్యా శిక్షణ అందించాలి. గ్రామస్థాయి కమిటీలను బలోపేతం చేయాలి.
గత ఏడాది గుంటూరులో జరిగిన కిసాన్ సభ తొలి జాతీయ స్థాయి సంఘటనా నిర్మాణ సదస్సు, అందులో ఆమోదించిన కీలక తీర్మానం రాబోయే దశాబ్దంలో సంఘటనా నిర్మాణాన్ని వేగంగా విస్తరించడానికి మార్గదర్శకంగా ఉండాలి.
వ్యవసాయ విప్లవం దిశగా
నేడు కూడా దేశవ్యాప్తంగా లక్షలాది మంది రైతుల పోరాటాలకు, పట్టుదలకు, ఆశలకు కిసాన్ సభ ప్రతీకగా నిలుస్తోంది. క్లిష్ట పరిస్థితుల్లోనూ సంఘటిత ప్రయత్నాలు అర్థవంతమైన మార్పులను తీసుకురాగలవని ఇది నిరూపిస్తోంది.
తొమ్మిది దశాబ్దాల కిసాన్ సభ చరిత్ర ఒక శాశ్వత సత్యాన్ని ధ్రువీకరిస్తోంది. రైతు సుభిక్షంగా ఉంటేనే దేశం సుభిక్షంగా ఉంటుంది. అయితే దీనికి విరుద్ధమైన వాస్తవం కూడా అంతే నిజం.
డాక్టర్ ఎంఎస్ స్వామినాథన్ చెప్పినట్లుగా, “వ్యవసాయం తప్పు దిశలో పయనిస్తే, మిగతా ఏ రంగమైనా సరైన దిశలో పయనించే అవకాశం ఉండదు.”
అందుకే తీవ్రమైన, దీర్ఘకాలిక వ్యవసాయ సంక్షోభానికి పరిష్కారం చూపేందుకు సమూల వ్యవసాయ విప్లవం కోసం కిసాన్ సభ నిరంతరం కృషి చేస్తుంది.
కిసాన్ సభ 90వ వార్షికోత్సవ సంవత్సరం పొడవునా నిర్వహించే కార్యక్రమాల్లో శ్రమజీవుల కోసం, శ్రమజీవుల ద్వారా, శ్రమజీవుల ఉద్యమాన్ని శక్తివంతం చేయాలనే లక్ష్యానికి ప్రాధాన్యం ఇవ్వబడుతుంది.
లక్నో నుంచి నల్గొండ వరకు సాగిన ప్రయాణం సుదీర్ఘమైనది. 2026 నాటి భారతదేశం 1936 నాటి భారతదేశానికి పూర్తిగా భిన్నమైనది. అయితే కిసాన్ సభ ఆవిర్భావానికి ప్రేరణగా నిలిచిన సూత్రాలు నేటికీ అంతే ప్రాసంగికంగా ఉన్నాయి.
గత తరాలు ఎత్తిపట్టిన ఎర్రజెండా వారి పోరాటాలను, త్యాగాలను తనలో ఇముడ్చుకుంది. 36వ మహాసభల్లో పాల్గొంటున్న ప్రస్తుత తరం బాధ్యత ఏమిటంటే, ఆ ఘనమైన వారసత్వాన్ని నేటి నిర్దిష్ట పరిస్థితుల్లో అర్థం చేసుకుని ఆచరణలో పెట్టడం.
కిసాన్ సభ తదుపరి అధ్యాయం కేవలం మహాసభల ప్రాంగణాల్లోనే కాదు, పొలాల్లో, గ్రామాల్లో, రాబోయే పోరాటాల్లోనూ లిఖించబడుతుంది. మన 90 ఏళ్ల ఘనమైన చరిత్ర సామాజిక మార్పు కోసం కొత్త సంకల్పాన్ని కలిగించాలి.
తెలంగాణ సాయుధ రైతాంగ పోరాట 80వ వార్షికోత్సవం సందర్భంగా ఆర్థికంగా దోపిడీకి, సామాజికంగా అణచివేతకు గురవుతున్న ప్రజల పట్ల మన నిబద్ధత మరింత బలపడాలి. నల్గొండ మహాసభల నుంచి మన సుదీర్ఘ ప్రయాణంలో మరో దృఢమైన ముందడుగు ప్రారంభం కావాలి.
2036లో కిసాన్ సభ తన శతాబ్ది ఉత్సవాల దిశగా పయనిస్తుంది. కార్మిక-కర్షక ఐక్యత, సమూల ప్రత్యామ్నాయ విధానాల కోసం కిసాన్ సభ ఇచ్చే పిలుపు గ్రామీణ భారతదేశంలో నిజమైన ‘స్వరాజ్’ సాధనకు మార్గదర్శకంగా నిలుస్తుంది.
తొంభై సంవత్సరాలు గడిచినా ఎర్రజెండా నేటికీ లక్షలాది పొలాలపై, గ్రామాలపై రెపరెపలాడుతోంది. న్యాయమైన, సార్వభౌమ, ప్రజాస్వామిక, లౌకిక, సమాఖ్య, సోషలిస్టు భారతదేశ స్వప్నాన్ని కనడానికి, ఆ లక్ష్య సాధన కోసం కృషి చేయడానికి లక్షలాది మందికి స్ఫూర్తినిస్తోంది.
About the Author
Discover more from The Wire Telugu
Subscribe to get the latest posts sent to your email.
